Meertaligheid onder de Loep: meertalige ontwikkeling monitoren bij TOS
Binnen de behandeling van peuters met een taalontwikkelingsstoornis (TOS) monitoren we de Nederlandse taalontwikkeling met het programma BergOp. Bij meertalige kinderen is het echter belangrijk dat we niet alleen naar de Nederlandse taalontwikkeling kijken. We kijken dan ook naar de ontwikkeling in de andere taal of talen.
Gebrek aan kennis over meertalige peuters en gebrek aan passende meetinstrumenten maken het monitoren van de meertalige ontwikkeling lastig. In het onderzoeksproject Meertaligheid onder de Loep (MOL) onderzochten we hoe we dit het beste kunnen doen.
Wat is het doel van MOL?
In dit project staat één vraag centraal: hoe kunnen we de meertalige ontwikkeling van kinderen op de behandelgroep beter volgen?
Het project bestond uit twee delen:
- de ontwikkeling van een uniform volgsysteem, om de meertalige ontwikkeling van peuters met TOS binnen de vroegbehandeling te volgen
- een pilotstudie om het ontwikkelde volgsysteem te testen en te evalueren, en zo meer zicht te krijgen op meertalige peuters met TOS
Hoe deden we het onderzoek?
MOL was een gezamenlijk project van Auris, Kentalis en de NSDSK, binnen de behandeling van peuters met TOS.
Om tot de MOL-werkwijze te komen, deden we:
- literatuuronderzoek
- een focusgroep met logopedisten
- een ouderbijeenkomst
Vervolgens onderzochten we de ontwikkelde MOL-werkwijze in een pilotstudie. Logopedisten van de drie organisaties zetten deze werkwijze in bij 41 meertalige peuters. Zo verzamelden we data over de meertalige ontwikkeling van deze kinderen.
Ook vroegen we de logopedisten uit de focusgroep om de MOL-werkwijze te evalueren. Was de werkwijze haalbaar, en welke inzichten leverde die op?
Vanuit deze pilotstudie deden we aanbevelingen voor het uniform monitoren van de meertalige ontwikkeling van kinderen met TOS binnen de behandelgroepen.
Wat waren de resultaten?
Uit de evaluaties bleek dat logopedisten over het algemeen enthousiast waren over de MOL-werkwijze. De werkwijze gaf hen meer inzicht in alle talen van het meertalige kind.
We signaleerden ook knelpunten. Denk aan de tijdsinvestering, en de moeite om formele tolken in te zetten. Ook is er nog geen overeenstemming over welke testen belangrijk zijn om de meertalige taalontwikkeling goed te monitoren.
Wat heeft dit project opgeleverd?
Dit project leverde een eerste opzet op voor een meer uniforme werkwijze voor meertalige diagnostiek op de behandelgroep. Ook droeg het bij aan de kennis over meertalige peuters met TOS binnen de behandeling.
Op basis van deze uitkomsten werken we de werkwijze verder uit binnen het Deelkracht-project Meertaligheid Centraal.